બ્રિટનના શાહી નૌકાદળનું સર્વેક્ષણ જહાજ એચએમએસ બીગલ ઇંગ્લેન્ડના પ્લીમથ બંદરેથી નીકળ્યું. તેના કાફલામાં યુવાન જીવશાસ્ત્રી ચાર્લ્સ ડાર્વિન પણ હતા. દક્ષિણ અમેરિકાના વણખેડાયેલા દરિયાકાંઠે અજાણી સૃષ્ટિનો અભ્યાસ કરવાની આ ખેપ હતી. પાંચ વર્ષ લાંબી બીગલયાત્રા ડાર્વિનના ભવિષ્ય અને માનવજાતના ભૂતકાળ માટે મોટા વળાંકરૂપ બની ગઈ. વનસ્પતિ અને સજીવસૃષ્ટિના અનેક નમૂના ઉપરાંત ગાલાપાગોસ ટાપુસમૂહો પર ડાર્વિને કરેલાં અવલોકનોથી ઉત્ક્રાંતિવાદનો પાયો નંખાયો. સજીવસૃષ્ટિનું વૈવિધ્ય અને તેનો અંત ઈશ્વરીય સર્જન નહીં, પણ કુદરતી પસંદગીને આભારી છે, એવા તારણ પર ડાર્વિન પહોંચ્યા. અલબત્ત, એ વિચારો પહેલાં એક સંશોધનલેખ તરીકે અને પછી ‘ધ ઓરિજિન ઓફ સ્પીસીઝ’ પુસ્તક સ્વરૂપે જાહેર કરવા માટે તેમણે લગભગ પાંચ દાયકા સુધી રાહ જોઈ.

ડાર્વિન સાથે જ ‘બીગલ’ પર ગયેલા ચિત્રકાર કોનરાડ માર્ટિન્સની સ્કેચબુક. (આખી બુક લોડ થતાં એકાદ મિનિટ થાય ત્યાં સુધી રાહ જોશો. ધીરજનાં ફળ રંગીન:-) http://goo.gl/Fm6Dq